Historia mleka pełnego H&L
12. November 2021 — Ogólne, Karmienie cieląt, Pasteryzacja, Produkty — #Siara #CalfExpert #DoubleJug #Zarządzanie #MilkTaxi #Pasteryzacja #Automat do pojenia #Pełne mleko
Karmienie mlekiem pełnym – prawidłowo stosowane!
Karmienie cieląt cennym mlekiem pełnym jest dziecinnie proste dzięki odpowiedniej koncepcji
Cielęta potrzebują dużo mleka, aby rosnąć! Nie ma co do tego wątpliwości. Istnieje jednak tysiąc różnych koncepcji dotyczących sposobu podawania mleka. Czy to w postaci odtłuszczonego mleka w proszku, serwatki w proszku, pójła jogurtowego, zakwaszonego mleka pełnego, pasteryzowanego mleka pełnego, o wysokim stężeniu, o niskim stężeniu, z dodatkiem lub bez dodatków... zbyt wiele opcji!
Tematem tego artykułu są
- Zalety i wady karmienia pełnym mlekiem
- kwestia dostępności pełnego mleka
- możliwości pasteryzacji
- przechowywanie pełnego mleka i karmienie za pomocą automatycznego poidła
To mogłoby być takie proste: karmimy cielę tym, co przeznaczyła dla niego matka natura, czyli mlekiem matki!
Istnieje jednak wiele zastrzeżeń dotyczących stosowania mleka pełnego do pojenia cieląt:
- Mleko jest zbyt drogie, aby je podawać zwierzętom.
- Transportowanie i ponowne podgrzewanie mleka pełnego jest trudne.
- Czyszczenie sprzętu do karmienia jest bardzo pracochłonne.
- Mleko musi być przechowywane w chłodni.
- Jakość mleka jest często wątpliwa.
- Brakuje w nim ważnych składników odżywczych (żelaza i witamin).
Z drugiej strony istnieją zalety przemawiające za stosowaniem mleka w pojeniu cieląt:
- Mleko zawiera dużą ilość łatwo przyswajalnej kazeiny.
- Wysokie spożycie mleka (ad libitum) jest często możliwe tylko przy zastosowaniu mleka pełnego.
- Mleko pełne zawiera wiele substancji probiotycznych i immunoglobulin, nawet po fazie mleka siary.
- Mleko nienadające się do sprzedaży jest dostępne bezpłatnie.
- Mleko skażone bakteriami można bez obaw podawać po pasteryzacji.
- Mleko pełne jest dostępne w każdym gospodarstwie hodującym bydło mleczne.
W tym porównaniu można zauważyć, że to głównie problemy techniczne utrudniają stosowanie mleka pełnego w oborach dla cieląt, ale z drugiej strony przeważają korzyści żywieniowe.
Jeśli więc udałoby się optymalnie rozwiązać kwestie techniczne związane z transportem, dezynfekcją, przechowywaniem i karmieniem, mleko pełne byłoby idealnym pokarmem dla młodych cieląt.
Problem 1: Oddzielanie „mleka dla cieląt” na stanowisku udojowym
Zasadniczo już na stanowisku udojowym należy oddzielić pięć różnych rodzajów mleka:
- Mleko pitne wysokiej jakości, nadające się do sprzedaży.
- Wysokiej jakości siara z pierwszego dojenia. Należy ją zbierać oddzielnie i podawać bezpośrednio nowo narodzonym cielętom lub przechowywać schłodzoną lub zamrożoną w woreczkach na siarę.
- Siara z drugiego dojenia do końca okresu oczekiwania.
- Mleko zanieczyszczone zarazkami i komórkami, które nie nadaje się do sprzedaży. Uwaga: mleko bardzo złej jakości, z widocznymi zmianami wizualnymi, nie powinno być stosowane jako środek spożywczy nawet po pasteryzacji.
- Mleko krów zawierające antybiotyki nie powinno być w ogóle stosowane ze względu na ryzyko rozwoju oporności. Przed podaniem mleka można przeprowadzić test na obecność inhibitorów, aby zapewnić bezpieczeństwo
Mleko pełne dla cieląt powinno składać się z frakcji 1) mleka pitnego nadającego się do sprzedaży, 3) siary oraz częściowo 4) mleka o umiarkowanym poziomie zanieczyszczenia bakteryjnego. Mleko to można doić na stanowisku udojowym za pomocą drugiego przewodu mlecznego bezpośrednio do oddzielnego zbiornika lub gotowego do użycia urządzenia MilkTaxi. W przypadku robotów udojowych procedura ta jest standardowa, jednak w przypadku tradycyjnych stanowisk udojowych często nie instaluje się drugiego przewodu mlecznego ze względu na koszty.
Alternatywnie można zainstalować na stanowisku udojowym wanny zbiorcze na mleko, do których opróżnia się wiadra udojowe, a następnie wypompowuje mleko ze stanowiska udojowego za pomocą pompy.
Siarę, czyli kolostrum (2) należy przechowywać oddzielnie w wiadrach udojowych i szybko przetwarzać. W tym przypadku nie da się uniknąć pracy ręcznej. Mleko można następnie rozlać do worków, butelek itp., pasteryzować, schłodzić lub bezpośrednio po podgrzaniu podać cielętom. Istnieje wiele różnych procedur, np. system zarządzania coloQuick.
Mleko zawierające inhibitory (5) oraz mleko od krów z poważnymi chorobami wymion (częściowo 4) należy wylać do gnojowicy jeszcze w hali udojowej.
Problem 2: Postępowanie z mlekiem zawierającym zarazki
Jak opisano powyżej, mleko zawierające zarazki jest wykorzystywane m.in. do karmienia cieląt. W przypadku niewielkiego zanieczyszczenia zarazkami nie stanowi to problemu, jeśli mleko zostanie poddane pasteryzacji. Pasteryzacja to sprawdzona metoda obróbki cieplnej, w której mleko jest sterylizowane. W tym przypadku rozróżnia się dwa różne systemy:
Proces wsadowy (tzw. pasteryzatory wsadowe)
W temperaturze 60–63°C i w czasie 30–70 minut mleko zostaje pozbawione zarazków (pozostała zawartość zarazków < 0,5%). Proces ten jest odpowiedni dla małych i średnich gospodarstw, które potrzebują do 250 l mleka na posiłek. Jest on stosunkowo prosty pod względem technicznym i bardzo ekonomiczny. W przypadku urządzenia MilkTaxi funkcja pasteryzacji jest opcjonalnie zawarta w samym urządzeniu.
Proces ten nie jest jednak zbyt energooszczędny. Cała energia wprowadzona do systemu jest tracona, ponieważ ciepło nie jest wykorzystywane podczas schładzania mleka.
Proces flash lub proces HTST (tzw. pasteryzatory przepływowe)
W procesie flash mleko jest podgrzewane do temperatury 73°C i utrzymywane w tej temperaturze przez 15 sekund. Pasteryzatory flash są przeznaczone do większych wydajności. Pasteryzatory mleka dla cieląt, takie jak MediumFrame lub LargeFrame, pasteryzują od 350 do około 1500 litrów na godzinę. Dzięki dwóm wymiennikom ciepła systemy te są bardzo energooszczędne. Wykorzystują one ciepło powstające podczas pasteryzacji do podgrzania mleka, dzięki czemu zapotrzebowanie na energię jest znacznie niższe niż w przypadku procesu wsadowego. Ponadto istnieje możliwość wykorzystania ciepła odpadowego z biogazowni lub odzysku ciepła z chłodzenia mleka. Wówczas pasteryzatory te pracują niezwykle oszczędnie i często zużywają mniej energii niż byłoby to konieczne do podgrzania mleka z temperatury przechowywania do temperatury podawania.
Instalacje te są jednak bardzo skomplikowane pod względem technicznym, ponieważ wymagają np. kilku zbiorników magazynowych: jednego do przechowywania surowego mleka, do którego trafia oddzielone mleko ze stanowiska udojowego oraz jednego do przechowywania gotowego mleka pasteryzowanego.
Gotowe mleko pasteryzowane może być np. transportowane do MilkTaxi. Ponieważ pasteryzatory flash można ustawić tak, aby mleko trafiało do MilkTaxi w temperaturze podawania, można natychmiast rozpocząć karmienie cieląt.
Tutaj punktuje MiniFlash. Posiada zintegrowany zbiornik na surowe mleko o pojemności 150 lub 300 litrów. Zbiornik wyposażony jest w zintegrowany system chłodzenia z czujnikiem opróżnienia, mieszadło oraz automatyczny system czyszczenia. MiniFlash nadaje się szczególnie do stosowania w gospodarstwach wyposażonych w roboty udojowe. Automatycznie oddzielone mleko jest po prostu pompowane do zbiornika, gdzie jest natychmiast schładzane w celu zachowania jego jakości.
Problem 3: Przechowywanie oddzielonego mleka
Po oddzieleniu mleka dla cieląt na stanowisku udojowym pojawia się pytanie, w jaki sposób mleko powinno być przechowywane i transportowane do cieląt.
Najprostszym sposobem jest wykorzystanie MilkTaxi, w którym mleko jest przechowywane, transportowane do cieląt, a następnie pompowane do wiader do karmienia. Elastyczność systemu MilkTaxi z wieloma opcjami została już doceniona przez dziesiątki tysięcy gospodarstw.
Jednak podczas korzystania z automatycznych poideł praktyczny rolnik nieustannie staje przed skomplikowanymi wyzwaniami. Najpierw trzeba przetransportować mleko do obory dla cieląt. W przypadku krótkich odległości przewody rurowe z możliwością czyszczenia są z pewnością dobrą alternatywą. Jeśli jednak trzeba pokonać dłuższe odległości, również w tym przypadku można wykorzystać MilkTaxi do transportu mleka. W ten sposób cielęta mogą być najpierw karmione w pojedynczych boksach, a następnie zbiornik magazynowy przy automatycznym poidle może zostać napełniony lub sam system MilkTaxi może służyć jako zbiornik magazynowy.
Zbiornik magazynowy przy automatycznym poidle musi w każdym przypadku być wyposażony w system chłodzenia, aby mleko zachowało swoją jakość. Temperatury chłodzenia wynoszące 4–5°C nie są konieczne, jeśli mleko jest spożywane co 12 godzin (od jednego udoju do następnego). Z reguły wystarcza temperatura poniżej 10 - 12 °C, aby utrzymywać świeżość mleka przez ten czas. Wyższa temperatura pozwala zaoszczędzić ogromne ilości energii, ponieważ im niższa temperatura przechowywania, tym większe dodatkowe zużycie energii potrzebnej do schłodzenia, a następnie ogrzania.
Zasadniczo istnieją cztery problemy związane z połączeniem tradycyjnych zbiorników magazynowych z automatycznymi poidłami:
- Ilości resztkowe podczas ponownego napełniania
Rzadko zdarza się, aby zbiornik mleka był całkowicie pusty dokładnie w momencie ponownego napełniania. Pozostałości należy wówczas przelać do przygotowanych pojemników, a następnie ręcznie podać zwierzętom lub zutylizować.
- Wczesne opróżnianie
Kolejnym częstym przypadkiem jest sytuacja, w której do zbiorników wlano zbyt mało mleka i automat nie może przez pewien czas podawać mleka, ponieważ zbiornik jest pusty.
- Tworzenie się lodu przy niskim poziomie napełnienia
W każdym razie zbiorniki mleka przeznaczone do przechowywania mleka pitnego mają tendencję do zamarzania wewnątrz przy niskim poziomie napełnienia, ponieważ brakuje automatycznego wyłączania chłodzenia.
- Czyszczenie zbiornika i przewodów
Przed ponownym napełnieniem zbiornik należy wyczyścić. Zazwyczaj odbywa się to ręcznie lub, w przypadku braku czasu, nie jest wykonywane w ogóle. Ponieważ jednak higiena i czystość są podstawą sukcesu w przypadku młodych cieląt, ta powszechna praktyka jest często przyczyną chorób w cieląt. Dodatkowo w tym momencie należy również wyczyścić przewód od automatycznego poidła do MilkTaxi. W każdym razie czyszczenie zbiornika i przewodu oznacza przerwę w pojeniu z automatu trwającą co najmniej ¾ – 1 godzinę.
Nowoczesne karmienie pełnym mlekiem za pomocą CalfExpert i DoubleJug
Wszystkie powyższe problemy sprawiały w przeszłości, że mleko pełne rzadko było stosowane w automatach do pojenia. Zalety żywieniowe są znane, ale wady natury technologicznej przeważają!
Jednak dzięki nowej koncepcji mleka pełnego firmy Holm & Laue problemy te zostały pokonane i zastosowano wydajny, ekonomiczny system o maksymalnej wydajności.
DoubleJug to dwukomorowy zbiornik na mleko opracowany specjalnie do poideł automatycznych dla cieląt. Poidło automatyczne CalfExpert pobiera mleko z jednego z tych zbiorników. Gdy ten zbiornik się opróżni, DoubleJug automatycznie przełącza na drugi zbiornik i CalfExpert może bez przerwy kontynuować karmienie.
Gdy tylko pierwszy zbiornik się opróżni, automatycznie nastąpi jego czyszczenie. Następnie czeka na ponowne napełnienie (np. za pomocą MilkTaxi lub przewodu rurowego). Z reguły napełnia się wtedy obydwa pojemniki, aby wykorzystać maksymalną wydajność DoubleJug.
Zaletą systemu dwukomorowego jest to, że napełnianie DoubleJug może się odbywać w dowolnym momencie, bez konieczności oczekiwania na moment, w którym zbiornik na mleko jest pusty. Nie ma resztek, ani momentów, w których CalfExpert wstrzymuje karmienie z powodu braku mleka.
Film na temat koncepcji mleka pełnego „DoubleJug”
DoubleJug jest sterowany bezpośrednio przez CalfExpert. Bezpośrednia komunikacja między obydwoma urządzeniami ma również tę zaletę, że umożliwia koordynację cykli czyszczenia. W ten sposób codzienne czyszczenie przewodu mleka między DoubleJug a CalfExpert odbywa się dopiero wtedy, gdy czyszczony jest także sam zbiornik mleka. Minimalizuje to czasy oczekiwania cieląt.
Wniosek
Łatwo przyswajalna kazeina zawarta w mleku pełnym zapewnia wysokie tempo wzrostu i przygotowuje zwierzę do wysokiej wydajności w przyszłości. Ponadto stosowanie mleka pełnego stanowi aktywny wkład w ochronę środowiska, ponieważ produkcja zamienników mleka wymaga zużycia dużej ilości energii na suszenie i transport.
Dzięki przemyślanej koncepcji karmienie cieląt pełnym mlekiem nie stanowi żadnego problemu. Pasteryzacja mleka w MilkTaxi lub pasteryzatorze błyskawicznym zabija zarazki chorobotwórcze i zapewnia bezpieczeństwo podczas karmienia. DoubleJug to nowoczesny zbiornik do chłodzenia mleka, specjalnie dostosowany do współpracy z automatycznymi poidłami. Gwarantuje to wysoką jakość mleka i sprawne funkcjonowanie automatycznego poidła.
