CalfExpert

Een automatische kalverdrinkautomaat, zoals de CalfExpert, herkent elk kalf afzonderlijk en verstrekt het, volgens een vooraf ingesteld voederprogramma, een vastgestelde portie melk. Daarbij kunnen onder andere de melkhoeveelheid, de concentratie, het aantal maaltijden, de blokkeertijden en het afspeenproces individueel worden ingesteld.

De melkmaaltijd wordt aangeboden aan een drinkstation, zoals de HygieneStation, dat is afgestemd op de specifieke behoeften van een natuurlijke drinkwijze van het kalf.

Het systeem combineert daarmee groepshuisvesting en sociaal contact met een op het individuele dier afgestemde melkvoorziening. Tegelijkertijd registreert het voedergegevens zoals melkinname, het aantal bezoeken of drinkgedrag.

Automatische drinkvoersystemen, zoals de CalfExpert, maken individuele melktoewijzingen binnen een groep mogelijk en genereren continu gegevens over de inname en het bezoekgedrag van de kalveren.

De CalfExpert herkent een geregistreerd kalf bij het drinkstation (HygieneStation) en controleert of het recht heeft op melk. Vervolgens bereidt de automaat de voorgeschreven portie voor, transporteert deze naar het HygieneStation en dient de melk via de speen toe. Dit proces duurt doorgaans minder dan 5 seconden.

Het voeren is afgestemd op de individuele voercurve van het kalf. Bezoeken, melkinname en andere gegevens worden gedocumenteerd en staan ter beschikking voor de dagelijkse dierencontrole.

Een automatische drinkautomaat, zoals de CalfExpert, is bijzonder geschikt voor werkingen die kalveren in groepen houden, de melkinname individueel willen regelen en de vaste werktijden voor handmatig voeren willen verminderen.

Niet alleen de omvang van de veestapel is doorslaggevend. Voorwaarden zijn een passende indeling van de stal, een betrouwbare dagelijkse controle van de dieren, goede hygiëne, goed opgeleide medewerkers en een goed functionerend voorzieningsconcept voor melk, water, stroom en reiniging.

Er bestaat geen algemeen geldend minimumaantal. De rendabiliteit hangt onder meer af van het aantal kalveren dat tegelijkertijd met melk wordt gevoerd, de arbeidsorganisatie, de loonkosten, de stalstructuur, het voerprogramma en de gewenste mate van automatisering.

Een betrouwbare vergelijking dient rekening te houden met de investering, de lopende kosten, de werktijd, de voerkosten en de voordelen voor het management. De technisch haalbare capaciteit is niet automatisch de optimale bezetting vanuit bedrijfseconomisch of diergezondheidsoogpunt.

Het geschikte aantal hangt af van de uitrusting, het aantal drinkstations, de geprogrammeerde melkhoeveelheid, de maaltijdstructuur, de leeftijd van de kalven en de stalindeling. Daarom dient dit voor elke werking afzonderlijk te worden gepland.

Een hoge theoretische capaciteit van tot 120 kalven mag niet worden opgevat als een streefcijfer voor de bezetting.

Ja. Een centrale CalfExpert kan – afhankelijk van het ontwerp van de installatie – worden verbonden met tot vier HygieneStations en zo afzonderlijke kalvergroepen bedienen. In de besturing van de CalfExpert kunnen verschillende boxen worden ingesteld, wat het vinden van de kalveren in hun groepen vergemakkelijkt.

De groepen kunnen bijvoorbeeld worden ingedeeld naar leeftijd, gezondheidsstatus of managementfase.

In principe ja. Of de investering zinvol is, hangt meer af van het aantal kalven dat tegelijkertijd moet worden verzorgd en van de werkorganisatie dan van het totale aantal melkkoeien.

Ook kleinere werkingen kunnen profiteren van flexibelere werktijden en individuele voerplanning. Bij zeer weinig kalven kan een mobiele of handmatige oplossing echter rendabeler zijn.

In principe kan automatisch voeren ook worden toegepast op biologische bedrijven. Bepalend zijn de telkens geldende wettelijke en branche-specifieke voorschriften, met name wat betreft de huisvesting, het toedienen van melk, de voederduur en de groepsgrootte.

De technische installatie moet daarom worden aangepast aan de concrete bio-regelgeving en het bedrijfsconcept. Met name de vele mogelijkheden op het gebied van volle melkbeheer en volmelkopslaging bij de CalfExpert maken dit systeem zeer populair bij bedrijven die biologisch werken.

Er bestaat niet zoiets als de objectief beste automatische kalverdrinkautomaat. Welk systeem het beste bij een werking past, hangt af van factoren zoals de omvang van de veestapel, het stalconcept, de voerstrategie en de managementdoelstellingen.

Belangrijke selectiecriteria zijn een hygiënische melkbereiding, individuele voeding, betrouwbare dierherkenning, zinvolle managementgegevens, eenvoudige bediening en een deskundige service.

Wij zijn ervan overtuigd dat de CalfExpert de technologisch toonaangevende drinkautomaat voor kalveren op de markt is. Deze combineert een verse bereiding van elke melkportie, flexibel voeren met volle melk en kunstmelk, automatische reiniging tot aan de speen, uitgebreide managementgegevens en een modulaire opbouw voor bedrijven van verschillende omvang.

Ook andere fabrikanten bieden krachtige oplossingen aan. Daarom raden wij u aan om automatische drinkautomaten niet alleen naar de aanschafprijs te vergelijken, maar vooral naar de kwaliteit van de voeding, het hygiëneconcept, het gegevensbeheer, de uitbreidbaarheid en de service. Wie rekening houdt met deze criteria, zal de CalfExpert in de topgroep aantreffen.

Ja. De CalfExpert kan volle melk gebruiken als enige melkbron of als onderdeel van een gecombineerd voederprogramma.

Voor de veiligheid van de voeding met volle melk moeten de opslag, koeling of verwerking, het transport en de reiniging op hygiënische wijze worden gepland. Met EvenMilk kan de CalfExpert beschikbare volle melk en kunstmelk in vastgestelde gehalten combineren.

Met VollemelkSmart wordt de opslag van de melk in de meest uiteenlopende systemen optimaal gerealiseerd. Een verbruiksprognose en een planning van de benodigde bijvulhoeveelheid vormen belangrijke hulpmiddelen bij het beheer.

Ja. De CalfExpert bereidt kunstmelk per portie voor elk kalf afzonderlijk. De PowerMixer mengt poeder en water en houdt het drinken tijdens langdurige zuigprocessen in beweging en op een zo constant mogelijke temperatuur.

Voor een gelijkmatige dosering moeten de kunstmelk, de hoeveelheid water en de hoeveelheid poeder regelmatig worden kalibreerd. Verschillende producten of partijen kunnen uiteenlopende stromings- en stortdichtheden vertonen.

Indien gewenst kunnen zelfs twee verschillende kunstmelken worden gevoed.

Ja. Het systeem kan volle melk en kunstmelk, respectievelijk verrijkte volle melk, naar een vastgelegd programma combineren.

De EvenMilk-besturing verdeelt schommelende hoeveelheden volle melk zo gelijkmatig mogelijk over de beoogde rantsoenen. Hiermee wordt voorkomen dat individuele kalveren abrupt tussen pure volle melk en kunstmelk moeten overschakelen.

Met de tweede melkpoederruimte kunnen twee verschillende kunstmelken worden opgeslagen en naar geprogrammeerde voercurves worden toegepast.

Dit maakt bijvoorbeeld een stapsgewijze overgang tussen twee producten mogelijk. De geschiktheid van de producten, de dosering en de overstapstrategie dienen in overleg met de voeradviseur te worden vastgesteld.

Bovendien neemt de opslagcapaciteit toe tot 100 kg KMV. Met de juiste uitbreidingen van de poederruimte kan tot 150 kg KMV op de CalfExpert worden opgeslagen.

De CalfExpert kan optioneel worden uitgerust met telkens twee doseerapparaten voor poeder en vloeistof. Hiermee kunnen geschikte toevoegingen volgens vastgestelde programma’s worden doserd.

Vooraf moet worden nagegaan of een product technisch doseerbaar is, voldoet aan de voedermiddelwetgeving en geschikt is voor het betreffende kalf. Geneesmiddelen mogen uitsluitend worden gebruikt volgens de instructies van een dierenarts en de geldende wettelijke voorschriften.

De aanvullende programma’s kunnen per dier of per groep worden ingesteld.

De juiste hoeveelheid melk hangt af van het lichaamsgewicht, de leeftijd, het ras, de gezondheidstoestand, de nutriëntenconcentratie, de omgevingstemperatuur en het opfokdoel. Een vast aantal liters is daarom niet voor alle kalveren geschikt.

Moderne programma’s richten zich in toenemende mate op het lichaamsgewicht en voorzien jonge kalveren ruimer dan traditionele, beperkte systemen. De concrete voercurve dient in overleg met een voeradviseur en de dierenarts te worden vastgesteld en te worden gecontroleerd aan de hand van groei, ontlastingsconsistentie, opname van startvoeder en gezondheidsgegevens. Systematische overzichten tonen aan dat de melkhoeveelheid en de voermethode het gedrag en de prestaties beïnvloeden; zij leveren echter geen bewijs voor een universeel optimaal aantal liters dat voor alle werkingen geldt.

De CalfExpert biedt drie standaardvoercurves aan, die overeenkomen met verschillende voerintensiteiten.

Dit hangt af van de geprogrammeerde dagelijkse hoeveelheid, de portiegrootte en de ingestelde sluitingstijden. Een belangrijk voordeel van automatische systemen is dat de dagelijkse rantsoenhoeveelheid kan worden verdeeld over meerdere kleinere maaltijden.

Te kleine porties kunnen echter leiden tot veel vruchteloze bezoeken, terwijl zeer grote afzonderlijke porties de gewenste verdeling beperken.

Holm & Laue adviseert idealiter tussen de 4 en 6 bezoeken per dag. De minimale hoeveelheid dient ongeveer 2 liter per bezoek te bedragen.

Een automatische drinkautomaat, zoals de CalfExpert, kan zeer hoge of vrijwel onbeperkte hoeveelheden melk aanbieden. „Ad libitum“ betekent echter niet dat management en controle overbodig zijn.

Melkkwaliteit, temperatuur, hygiëne, opname van startvoeding, watervoorziening en afweenbeleid blijven van cruciaal belang.

Wat de dierencontrole betreft, gelden bij CalfExpert andere alarmparameters dan bij beperkte afspeenmethoden, om het aantal vals-negatieve bevindingen te verminderen.

De CalfExpert werkt met voercurves voor voergroepen. Deze houden rekening met de melkhoeveelheid, de concentratie en het afspeenverloop, afhankelijk van de leeftijd of het ontwikkelingsstadium van de kalveren.

Individuele programma’s zijn met name mogelijk bij het afspenen van de melk naar lichaamsgewicht of de krachtvoeropname. Voeradditieven kunnen per dier afzonderlijk worden toegediend.

Bij het bereiden van kunstmelk zorgt de automaat ervoor dat het water de juiste temperatuur heeft. De verwarmde PowerMixer zorgt ervoor dat de temperatuur zo constant mogelijk blijft, ook wanneer een kalf langer drinkt.

De werkelijke temperatuur aan de speen dient niettemin regelmatig te worden gecontroleerd. Lange leidingtrajecten, de omgevingstemperatuur of technische afwijkingen kunnen het resultaat beïnvloeden.

Het is niet mogelijk om melk te voeren die al in de opslagtank is aangezuurd, omdat deze bij het verwarmen in de CalfExpert het risico loopt te gaan schiften. Het is echter wel mogelijk om voedingszuren rechtstreeks in de reeds verwarmde melk in de PowerMixer te doseren.

Bij de CalfExpert wordt elke melkportie vers en individueel voor elk kalf bereid. Indien een kalf zijn toegewezen portie niet volledig drinkt, blijft de resthoeveelheid voorlopig in de PowerMixer beschikbaar voor het kalf. Indien het kalf het aantal porties niet binnen enkele minuten drinkt, wordt deze afgewijzen.

Mocht er in de tijd een kalf zijn dat recht heeft op hetzelfde melkmengsel, dan mag dat kalf de melk drinken. Het aantal dat wordt toegewezen aan het tweede kalf wordt vervolgens aangepast.

Mocht er een kalf in het station komen dat dit mengsel niet mag krijgen, dan wordt het melkmengsel afgewijzen en krijgt het kalf een vers mengsel volgens zijn eigen receptuur.

Er is geen vaste leeftijdsgrens die voor elke werkplaats geldt. Het kalf dient vitaal te zijn, voldoende colostrum te hebben gekregen, betrouwbaar aan de speen te drinken en nauwlettend in de gaten te kunnen worden gehouden.

Zowel zeer vroege als latere omstallingen zijn mogelijk. Bepalend zijn de gezondheid, het stalconcept, de samenstelling van de groep en de kwaliteit van het aanleren. In berichten uit de praktijk van Holm & Laue worden kalveren al enkele dagen na de geboorte overgeplaatst naar de CalfExpert; wetenschappelijk onderzoek toont echter aan dat het tijdstip van overplaatsing altijd in samenhang met gezondheid, prestaties, welzijn en arbeidsinspanning moet worden bekeken.

Het kalf wordt naar het station geleid en daarbij geholpen om de speen te vinden en melk te drinken.

De automatische aanleerhulp ondersteunt de veehouders hierbij. Wanneer het kalf de speen beweegt, wordt er een kleine hoeveelheid melk in de bek gespoten. Vervolgens begint het kalf doorgaans snel te drinken.

Zodra het kalf de weg en het verband tussen het station en de melk heeft begrepen, dient de hulp geleidelijk te worden afgebouwd.

De eerste dagen moeten nauwlettend in de gaten worden gehouden. De melkinname, succesvolle bezoeken en veranderingen ten opzichte van de vorige dag geven aan of een kalf zelfstandig uit de voeten kan of verdere ondersteuning nodig heeft. Holm & Laue noemt in een praktijkvergelijking vaak twee tot drie dagen voor de aanleerfase; de individuele duur kan afwijken.

Waarschuwingssignalen zijn een te lage melkinname, weinig succesvolle bezoeken, het herhalen van mislukte bezoeken, een duidelijke daling van de drinksnelheid of een afwijking ten opzichte van het individuele normale gedrag.

Deze data moeten altijd in combinatie met een directe controle van het dier worden beoordeeld. Zwakte, diarree, aandoening van de luchtwegen, kreupelheid, concurrentie binnen de groep of technische problemen kunnen soortgelijke veranderingen veroorzaken.

Dat hangt af van de gezondheidstoestand. Een kalf met lichte gezondheidsproblemen kan onder nauwlettend toezicht mogelijk in de groep blijven; een moeilijk ziek, zwak of niet zelfstandig drinkend kalf heeft vaak aparte verzorging nodig.

Door een nauwkeurige analyse van de gegevens kalf kunnen opkomende ziekten in een vroeg stadium worden herkend en behandeld.

De beslissing tot behandeling dient te worden genomen naar een bedrijfsgezondheidsprotocol en, indien nodig, in overleg met de dierenarts. De voerautomaat registreert het voedingsgedrag, maar stelt geen diagnose.

Groepshuisvesting maakt sociaal contact, gezamenlijk leren en meer gedragsmogelijkheden mogelijk. Wetenschappelijke overzichten maken melding van de voordelen van sociale groepshuisvesting, maar wijzen er tegelijkertijd op dat gezondheidsrisico’s door goed management moeten worden beperkt.

Belangrijke voorwaarden zijn kleine en stabiele groepen, voldoende ruimte, een goede luchtkwaliteit, droge ligplaatsen, hygiënische drinkplaatsen en een consequente observatie van de dieren.

Er bestaat geen universeel optimale groepsgrootte. Deze is afhankelijk van de leeftijd, de beschikbare plaatsen, het aantal stations, het melkprogramma, de gezondheidstoestand, de ventilatie en de werkorganisatie.

Kleinere groepen, waarbij de dieren bij voorkeur van vergelijkbare leeftijd zijn, vergemakkelijken vaak het toezicht en het aanleren.

Grote leeftijdsverschillen binnen een groep zijn doorgaans ongunstig. Jongere kalveren kunnen door oudere en sterkere dieren worden verdrongen en lopen mogelijk een ander infectierisico.

In de praktijk zijn groepen met dieren van zo mogelijk dezelfde leeftijd en een stabiele samenstelling, met een leeftijdsverschil van maximaal 2 à 3 weken, gemakkelijker te beheren. Frequente herschikkingen van de groepen dienen te worden vermeden, omdat deze onrust veroorzaken en nieuwe contacten tussen de dieren tot stand brengen.

Wederzijds zogen kan ook bij automatisch voeren voorkomen, maar is niet noodzakelijkerwijs een gevolg van de automaat. Het risico en de frequentie worden onder andere beïnvloed door de melkhoeveelheid, de verdeling van de maaltijden, de zuigduur, de weerstand van de speen, honger, de afweenstrategie en de bezigheid.

Een toereikende melkvoorziening, een geschikte speen, een langere natuurlijke zuigduur (ca. 500 – 600 ml/min) en een stapsgewijze afzetting kunnen het risico verminderen.

De CalfExpert beschikt over automatische reinigingsprogramma’s voor alle melkvoerende onderdelen van het systeem. In combinatie met de HygieneStation kan de reiniging tot aan de speen reiken; bovendien worden de speen en de slijmbak tussen de contactmomenten met de dieren door gespoeld.

Automatische reiniging vervangt niet alle handmatige werkzaamheden. Buitenoppervlakken, het station, de speenen, de voorraadreservoirs en moeilijk bereikbare ruimtes moeten volgens een vast hygiëneplan worden gecontroleerd en indien nodig handmatig worden gereinigd.

De melkvoerende componenten moeten regelmatig automatisch worden gereinigd volgens de instructies van de fabrikant en het hygiëneplan van het bedrijf. De automatische reiniging van de CalfExpert kan bijvoorbeeld tweemaal per dag plaatsvinden. Daarnaast zijn dagelijkse visuele en functionele controles, evenals vastgestelde handmatige reinigingswerkzaamheden vereist.

De benodigde frequentie is afhankelijk van het voer, de temperatuur, de bezettingsgraad, de lengte van de leidingen en de configuratie van de installatie. Bepalend zijn de actuele gebruiksaanwijzing en het resultaat van eigen hygiënecontroles – niet een algemene vermelding op internet.

Bij de CalfExpert HygieneStation wordt de speen gereinigd en wordt de slijmbak gespoeld met het QuickDrain-systeem. Dit heeft als doel de verspreiding van speeksel en verontreinigingen tussen contacten met dieren te verminderen.

Toch moet de status van de speen dagelijks worden gecontroleerd. Slijtagegevoelige onderdelen moeten naar het hygiëneplan worden vervangen, gereinigd en gedesinfecteerd.

Het gezamenlijk gebruik van speenen en groepshuisvesting kunnen besmettingsroutes creëren wanneer de hygiëne, het stalklimaat of het dierenbeheer ontoereikend zijn. Een drinkautomaat vormt daarom nog automatisch een gezondheidsrisico, noch biedt deze automatisch bescherming tegen ziekten.

Het risico kan worden beperkt door speenreiniging of het vervangen van drinknippels, schone leidingen, kleine, stabiele groepen, goede ventilatie, droge strooisel en het snel isoleren van zieke dieren.

De hoeveelheden water, poeder en, indien van toepassing, volle melk moeten regelmatig worden gekalibreerd en door middel van controlemetingen worden gecontroleerd. Ook de temperatuur en de daadwerkelijk bereide concentratie dienen te worden gecontroleerd.

Alle vloeistoffen in de CalfExpert kunnen automatisch worden gekalibreerd.

Een nieuwe partij melkvervanger kan vanwege een gewijzigde stortdichtheid een nieuwe kalibratie vereist maken. Gespecialiseerde instellingen bevelen regelmatige kalibraties aan, evenals hercontroles bij product- of partijwisselingen.

Zonder stroom of water kan de automaat de melk niet op de juiste wijze bereiden, verpompen of reinigen. Elk bedrijf heeft daarom een gedocumenteerd noodplan nodig voor de handmatige verzorging van alle kalven.

Hieronder vallen bereikbare vervangende apparatuur, voldoende schone emmers of flessen, beschikbare melk, duidelijke verantwoordelijkheden en alarmprocedures. Mogelijke noodstroom- en alarmopties moeten per bedrijf specifiek worden afgestemd met gespecialiseerde partners en elektriciens.

Korte stroomonderbrekingen compenseert de CalfExpert zelfstandig en start hij automatisch opnieuw op. Spanningspieken kunnen echter elektronische onderdelen beschadigen.

Bij de CalfExpert kan EvenMilk bij gecombineerde programma’s de beschikbare hoeveelheid volle melk zodanig verdelen dat volle melk en kunstmelk zo gelijkmatig mogelijk worden toegepast. Hierdoor moeten abrupte overgangen worden beperkt.

De precieze reactie is afhankelijk van het ingestelde voerprogramma en de configuratie van de installatie. De opties variëren van een automatische omschakeling naar kunstmelk of het onderbreken van de melkbereiding. De voorraad en de functie van de melktoevoer moeten daarom dagelijks worden gecontroleerd.

In een daartoe ontworpen installatie kunnen DoubleJug of compatibele volle-melksystemen in het geautomatiseerde proces van reiniging worden geïntegreerd. Daarbij kunnen ook leidingen tussen de tank en de CalfExpert worden gereinigd.

Bij externe tanks zijn extra kleppen, reinigingsleidingen, sproeikoppen of elektrische aanpassingen (zogenaamde SmartWash) vereist. De technische uitvoering moet individueel worden gepland en goedgekeurd.

Typische gegevens zijn de toegewezen en daadwerkelijk opgenomen melkhoeveelheid, succesvolle en mislukte bezoeken, drinksnelheid en veranderingen in de tijd. Afhankelijk van de uitrusting kunnen daar het lichaamsgewicht en de gewichtsontwikkeling aan worden toegevoegd.

Niet alleen een afzonderlijke meetwaarde is bijzonder veelzeggend, maar ook de afwijking ten opzichte van het individuele verloop van een kalf. Automatische systemen leveren daarmee waardevolle aanwijzingen op voor de dagelijkse dierencontrole.

Een drinkautomaat kan gedragsveranderingen weergeven die mogelijk verband houden met een ziekte. Een daling in de melkinname, de drinksnelheid of het aantal succesvolle bezoeken zijn mogelijke waarschuwingssignalen.

De gegevens zijn echter onvoldoende voor een betrouwbare diagnose.

In combinatie met daarvoor uitgeruste HygieneStations kan het lichaamsgewicht automatisch worden geregistreerd tijdens het bezoek aan het station. Hierdoor ontstaat een regelmatig gewichtsverloop, zonder dat elk kalf afzonderlijk naar de weegschaal hoeft te worden gebracht.

Gewichtsgegevens helpen bij het controleren van de resultaten en kunnen worden meegenomen in een op gewicht gerichte afspeenstrategie.

Bij continu afmelken wordt de beschikbare melkhoeveelheid gedurende een vastgestelde periode verminderd. De CalfExpert kan hiervoor individuele voercurves per dier gebruiken en – mits over de juiste uitrusting beschikt – gewichtsgegevens.

Het afspenen mag niet uitsluitend naar de kalender plaatsvinden. Er moet rekening worden gehouden met de leeftijd, het lichaamsgewicht, de gezondheidstoestand en een stabiele opname van kalverstarter en water. Onderzoek toont aan dat automatische systemen een geleidelijke, per dier afgestemde afspeenperiode kunnen ondersteunen.

Een automatische drinkautomaat kan het routinematige werk voor het bereiden, doseren en uitgieten van de melk aanzienlijk verminderen en de werktijden flexibeler maken. Uit een onderzoek van Teagasc bleek dat de werkefficiëntie hoger was dan bij handmatig melkvoeren, bij vergelijkbare gewichtstoenames.

De bespaarde voertijd mag echter niet volledig worden geschrapt. Deze dient te worden gebruikt voor het observeren van de dieren, hygiëne, gegevensanalyse, het strooien van stro en gezondheidscontroles. Het grootste voordeel ontstaat daarom niet door „minder werk met kalveren“, maar door een andere en gerichtere verdeling van het werk.